Pagina Menu

Wordt het geen tijd voor een overstap naar een gratis besturings­systeem: Ubuntu, Xubuntu of Mint?

Tabblad Opstarten

Tijdens het starten van de computer wordt een groot aantal programma's geladen. Dat is noodzakelijk voor bijvoorbeeld uw virusscanner, maar overige programma's mag u gerust kritisch bekijken. Hulpprogramma's voor printer, scanner of brandsoftware heeft u niet per se nodig. Deze software vertraagt niet alleen het startproces, maar kan ook invloed hebben op de snelheid van uw systeem. Windows heeft een hulpprogramma aan boord om de automatisch startende programma's te beheren. Geef via Zoeken in Windows de opdracht msconfig gevolgd door Enter. In het tabblad Opstarten krijgt u een lijst te zien met programma's die automatisch starten. In Windows 8 en 10 is het gereedschap systeem­configuratie nog aanwezig. Daar is het tabblad Opstarten een snelkoppeling geworden naar Taakbeheer. Gevorderde gebruikers kunnen ook naar het tabblad Services kijken, maar verwijder nooit zomaar iets zonder dat u weet wat de gevolgen zijn van deze actie.

Is Windows net geïnstalleerd, dan zal er nog niet veel overbodigs worden geladen bij het opstarten van Windows. Toch is het aan te bevelen het programma MSCONFIG even te starten om te kijken of er nog iets geoptimaliseerd kan worden.

services2.gif

 

 

Het tabblad Opstarten toont alle programma's die tijdens het opstarten van Windows worden geladen. Veel software plaatst bij de setup ervan een link op dit tabblad, zodat het programma automatisch met het starten van Windows wordt geladen. Beslis voor elk item afzonderlijk of dat wel gewenst is. Wordt een programma gedeactiveerd (verwijder vinkje) maar blijkt dat achteraf onmisbaar voor het gebruik van Windows, dan kan het item altijd weer worden geactiveerd. Mogelijk staat er een virus tussen de vermelde items, stop in dat geval eerst het betreffende proces in Taakbeheer (via CTRL-SHIFT-ESC), anders plaatst het actieve virus de verwijzing zo weer terug in het register. Worden verwijderde items vanzelf weer geactiveerd, dan kan MSCONFIG beter in veilige modus worden geopend, zodat het betreffende programma niet in staat is zichzelf weer te activeren net voordat Windows opnieuw opstart. Toets hiervoor F8 tijdens het opstarten van Windows.

 

 

 

 

Revo Uninstaller biedt een overzichtelijke en gebruiksvriendelijke manier om automatisch startende programma's te beheren. Start daarvoor Revo Uninstaller op en open Gereedschap > Verbeteren > AutoRun-beheer. Hier krijgt u een beknopt overzicht van programma's die automatisch starten. Die kunt u aan- of uitvinken. Sommige functies van Revo Uninstaller werken alleen correct als u bent ingelogd als beheerder.

Handmatig startitems verwijderen

Blijkt een item niet noodzakelijk of ongewenst, dan kan dat definitief uit de lijst van tabblad Opstarten worden verwijderd door de verantwoordelijke registersleutel (zie kolom Locatie) definitief uit het register te verwijderen. Start hiervoor de registereditor en ga naar de registersleutels:

HKLM\Software\­Microsoft\Windows\­CurrentVersion\Run????
HKCU\Software\­Microsoft\Windows\­CurrentVersion\Run????

De waarden kunnen uit deze registersleutels worden verwijderd, maar let op: maak eerst een back-up van het register. De betreffende sleutels kunnen uit voorzorg ook eerst naar een REG-bestand worden geëxporteerd (met een dubbelklik op dit bestand kunnen de gegevens weer worden teruggezet).

Bloatware wissen

bloatware.png

 

 

 

Bloatware is een verzamelnaam voor allerlei probeerversies van software die na aanschaf van een pc of laptop al in Windows aanwezig zijn. De fabrikant krijgt van softwarefabrikanten hiervoor een vergoeding. Denk hierbij bijvoorbeeld aan proefversies van een virusscanner, spelletje of brandprogramma. Er verschijnen waarschuwingen in beeld met als doel om u tot aanschaf van de volledige versie te verleiden. Dit is irritant, bovendien werken deze proefversies vertragend voor het systeem. Ook voegen pc-fabrikanten bijvoorbeeld een werkbalk aan een browser toe om eigen producten te promoten.

Het programma PC Decrapifier spoort bloatware op en verwijdert dat meteen van uw systeem. Klik op Download Now. Dubbelklik op het exe-bestand. Klik driemaal op Next. Geef met Yes of No aan of u PC Decrapifier op een nieuwe computer gebruikt. Bevestig met Next. Via de knop Create Restore Point maakt u voor de zekerheid een herstelpunt aan. Bij onverwachte fouten kunt u het systeem hiermee weer repareren. In het volgende scherm verschijnt er een lijstje met gevonden bloatware. Vink alle programma's aan die u wilt verwijderen en kies voor Next (of OK). Hierna verschijnt de volledige programmalijst in beeld. Klik op Next / Finish om de wizard af te sluiten.

Tabblad Services

In Windows worden een groot aantal services geladen bij het opstarten van de computer. Er kan flink wat prestatiewinst worden behaald door een aantal overbodige services uit te schakelen. Op het tabblad Services staan een aantal (al dan niet essentiële) services die automatisch worden gestart. De meeste services zijn van Windows zelf en kunnen beter ongewijzigd blijven. Door onderin het venster een vinkje te plaatsen bij Alle Microsoft-services verbergen, worden ze aan het oog ontrokken. Op dit tabblad staan ook services van de verschillende security­pakketten (waaronder de virusscanner en de firewall), ook die kunt u beter niet uitschakelen. MSCONFIG is overigens niet de beste tool om wijzigingen in de services aan te brengen, hiervoor kunt u beter de standaard met Windows meegeleverde beheermodule voor de services (te openen met het commando SERVICES.MSC) gebruiken.

De beste plek om wijzigingen in de services aan te brengen is Services van Systeem­beheer. Dat bevat meer instel­mogelijkheden en voorkomt (in tegenstelling tot MSConfig) dat per ongeluk een essentiële service wordt uitgeschakeld. Met het commando SERVICES.MSC in het uitvoerveld van het startmenu start u de beheer­module voor de services (ook te bereiken via het onderdeel Systeem­beheer van het configuratie­scherm). In deze beheermodule staat uitgebreid beschreven wat de eigenschappen van de verschillende services zijn en welke andere services daarvan afhankelijk zijn. Dat biedt praktische informatie bij het in- of uitschakelen van een service.

services.gif

 

 

Links in het Services-scherm staat al veel informatie over de geselecteerde service. Aan de hand van deze informatie kunt u zelf wel enigszins bepalen of iets belangrijk is of niet. Het blijft echter toch wel lastig, en de lengte van de lijst maakt het niet gemakkelijker. Dubbelklik op een van de services om de instellingen in te zien of te wijzigen. De onderlinge afhankelijkheden (zie het laatste tabblad) kunnen wellicht van dienst zijn bij het bepalen van het nut van een service. Op het eerste tabblad kan een service worden in- of uitgeschakeld, tevens kan hier het opstarttype worden bepaald (Uitgeschakeld, Handmatig, Automatisch). Een service die op Automatisch staat, wordt vanzelf door Windows opgestart. Staat de service op Handmatig, dan wordt deze alleen gestart als het nodig is, bijvoorbeeld omdat een programma daarom vraagt (de service is dan niet definitief uitgeschakeld).

De services waar prestatiewinst te behalen is

In onderstaande lijst staan een groot aan services die u normaal gesproken zonder problemen kunt uitschakelen. Maar lees goed de informatie bij de betreffende service. Bedenk dat de mogelijke oorzaak van problemen hier gecreëerd (en dus ook weer opgelost) kan worden. Verander bij twijfel liever niets aan de betreffende service, dat is altijd veiliger. Blijkt iets niet meer te werken, schakel dan de service weer in (automatisch of handmatig). Het is verstandig niet teveel services in één keer uit te schakelen, neem er een paar dagen de tijd voor. Let op dat u geen services uitschakelt waarvan andere services afhankelijk zijn. Bij twijfel kunt u de betreffende service beter op handmatig zetten, dan wordt hij alleen geladen als het nodig blijkt.

Alerter: Bedoeld voor het doorgeven van beheerdersignalen op een netwerk. Deze functie wordt meestal niet gebruikt.

Automatische updates: Het automatisch downloaden en installeren van Windows-updates. Deze service kan worden uitgeschakeld wanneer u hier geen behoefte aan hebt.

Compatibiliteit voor Snelle gebruikerswisseling: Bedoeld voor het snel wisselen tussen gebruikers mét behoud van gegevens van openstaande software. Is hier geen behoefte aan, dan kunt u die functie uitschakelen.

Computer Browser (afhankelijk van Server en Workstation): Deze service houdt bij welke computers en bestanden op het netwerk aanwezig zijn. Na het uitschakelen van de service is het nog steeds mogelijk te browsen op het netwerk. Deze service is niet nodig, zeker niet wanneer er geen gebruik wordt gemaakt van een netwerk.

COM-service voor IMAPI cd-branders: Deze functie wordt gebruikt bij het branden van CD's vanuit de Windows Verkenner. Deze service staat standaard op automatisch. Heeft de PC geen CD-brander dan is deze service niet nodig. Gebruikt u andere brandsoftware, probeer dan eens deze service op handmatig te zetten. In de meeste gevallen wordt de service automatisch uitgeschakeld bij het starten van de externe brandsoftware. Wilt u geen gebruik maken van deze brandfaciliteit, dan kunt u die uitschakelen.

Distributed Link Tracking Client: Deze functie wordt alleen gebruikt bij het bestandssysteem NTFS. Maakt u geen gebruik van NTFS, schakel deze service dan uit. De service is overigens in veel gevallen niet eens nodig, hij zorgt er namelijk voor dat aan elkaar gerelateerde bestanden op verschillende computers ook aan elkaar gerelateerd blijven (een optie die niet vaak wordt gebruikt).

Event Log: Hiermee worden de logboeken bijgehouden, die zichtbaar zijn bij het onderdeel Systeembeheer (zie het configuratiescherm). Niet uitschakelen want deze service kan erg nuttig zijn bij het achterhalen van problemen.

Help en ondersteuning: Zonder deze service is de (online) ondersteuning niet meer mogelijk. De service wordt automatisch weer ingeschakeld bij het aanroepen van de Help-functie. Uitschakelen heeft dus eigenlijk geen nadelige gevolgen.

Helpsessiebeheer voor Extern bureaublad: Hulp op afstand is meestal overbodig, uitschakelen dus.

Indexing-service: Indexeert de bestanden op de harde schijf waardoor het zoeken van een bestand sneller gaat. Deze service zorgt vaak voor ellende, vooral op de momenten dat de processor­capaciteit aangewend kan worden voor belangrijkere zaken. Ook zonder indexering functioneert de PC prima; om snelheidswinst te behalen zet u deze service dus uit.

Messenger: Deze service wordt gebruikt voor het versturen van kleine berichtjes over het netwerk (hier wordt niet de Live Messenger bedoeld). Geef het commando NET SEND 127.0.0.1 Welkom in een commandovenster of in het venster Uitvoeren. Na invoeren van dit commando wordt een bericht verstuurd naar een andere op het netwerk aangesloten computer. Uit veiligheidsoverwegingen is het beter deze service uit te schakelen zodat programma's er geen misbruik van kunnen maken.

Delen van Extern bureaublad met NetMeeting of NetMeeting Remote Desktop Sharing (de naam verschilt per Windows-versie): Met behulp van Netmeeting kunnen andere computergebruikers via het netwerk het bureaublad (en dus tevens de PC) benaderen. Heeft u hier geen behoefte aan, schakel deze functie dan uit.

Performance Logs and Alerts: Log-bestanden aanmaken voor de performance gaat ten koste van de prestatie. Kunt u uitzetten als u er niets mee doet.

Print Spooler: Noodzakelijk voor het afdrukken van documenten op een printer. Is er geen printer aangesloten, dan kan deze service worden uitgeschakeld. Het is dan niet meer mogelijk printers toe te voegen. Is er een printer geïnstalleerd, dan staat er mogelijk een daarbij behorende service in het overzicht. Het is beter die ongemoeid te laten.

Protected Storage: Met deze service kunnen de wachtwoorden op een redelijk veilige manier worden opgeslagen zodat ze niet elke keer handmatig ingevoerd hoeven worden. Ook de functie AutoComplete maakt gebruik van deze service bij het veilig opslaan van de op interenetpagina's ingetikte gegevens. Deze functie kan uitgeschakeld worden als er geen behoefte aan is. Wordt er wel gebruik van gemaakt, laat hem dan op automatisch staan.

QoS RSVP: QoS wordt gebruikt om bepaald netwerkverkeer voorrang te geven, zoals VoIP. Wordt daar geen gebruik van gemaakt, dan kan de service worden uitgeschakeld.

Remote Access Auto Connection Manager: Deze service is noodzakelijk voor het tot stand brengen van een verbinding met een extern netwerk (zoals een DNS-server), in de meeste gevallen niet nodig.

Remote Registry: Dankzij deze service kunnen registersleutels ook door externe gebruikers via de netwerkverbinding worden gewijzigd. Dit is niet echt veilig, vandaar dat het beter is deze service uit te schakelen.

Routing and Remote Access: Is het niet de bedoeling dat er extern wordt ingelogd op de computer dan heeft deze service geen zin: uitschakelen dus.

Security Center: Het Security Center houdt de beveiliging van het systeem in de gaten. Als dat op orde is, dan kan die worden uitgeschakeld.

Serienummerservice voor draagbare media: Ter bescherming van beveiligde informatie op draagbare media. Is deze service uitgeschakeld, dan bestaat de mogelijkheid dat u de betreffende media niet kunt uitlezen. Meestal levert het uitschakelen van deze service geen problemen op.

Server: Alleen nodig bij een netwerk, met name voor het delen van printers en bestanden.

Service voor het rapporteren van fouten: Fouten melden aan Microsoft....... niet nodig voor de doorsnee gebruiker: Uitschakelen dus.

Shell Hardware Detection: Voornamelijk van belang bij het automatisch afspelen van onder andere CD's/DVD's. U kunt zelf beslissen of u die nodig heeft.

Smart Card: Deze service is alleen nodig wanneer u gebruik maakt van een smart card (bijvoorbeeld voor het telebankieren).

System Event Notification: Deze service geeft specifieke gebeurtenissen door zoals activiteiten op het netwerk of wijzigingen in de energievoorziening van een laptop. Het uitschakelen van de service geeft waarschijnlijk geen problemen, maar dat kan per situatie verschillen.

System Restore-service: Deze functie houdt bij welke wijzigingen plaatsvinden op het systeem. Gaat er iets fout, dan kunt u met de System Restore functie weer terugkeren naar de oude werkende situatie. Deze functie kost de nodige systeembronnen en tevens veel ruimte op de harde schijf. Maakt u een back-up van het systeem dan is deze functie niet nodig, daarnaast is XP stabiel genoeg om het risico te nemen. Bij het uitschakelen verliest u eerder gemaakte herstelpunten.

Task Scheduler: Deze functie zorgt voor het automatisch laten uitvoeren van taken zoals de Windows-updatefunctie en het automatisch downloaden van virusdefinities (zie het onderdeel Geplande taken van het configuratiescherm). Worden al deze bewerkingen handmatig uitgevoerd, dan kan deze functie worden uitgeschakeld. Bedenk echter wel dat sommige minder vaak toegepaste programma's (waaronder de prefetching-functie van Windows ter verbetering van de systeemprestaties) de Task Scheduler nodig hebben.

Thema's: Heeft u de speciale effecten niet nodig? Dan kunt u deze service ook uitschakelen. Het uitschakelen van deze service is overigens alleen aan te raden wanneer de PC echt traag is, want het gaat uiteindelijk ook om de ultieme gebruikerservaring van XP. De visuele effecten kunnen ook aangepast worden via het Configuratiescherm, onderdeel Systeem, tabblad Geavanceerd, knop Instellingen (bij Prestaties), Beste Prestaties.

Windows Audio: voor geluid op de computer, dus...

>Windows Firewall (WF) / Internet-verbinding delen (ICS): Als de computer is voorzien van een softwarematige firewall dan is de Windows firewall overbodig (zorg wel dat de computer is uitgerust met een firewall voordat deze het internet opgaat). Met het delen van de internetverbinding kunnen andere computers in het netwerk via de betreffende computer het internet op (de andere computers krijgen dan internettoegang via deze computer). Het delen van de internetverbinding kan overigens veel makkelijker door het plaatsen van een router. Wordt de internetverbinding niet gedeeld (of is er op de betreffende PC geen modem aangesloten), dan kunt u deze service uitschakelen.

Windows Image Acquisition (WIA): Voor het binnenhalen van afbeeldingen van een scanner of camera.

Windows Installer: Noodzakelijk voor het installeren van MSI-installatiebestanden, op handmatig laten staan.

Windows Search (indien geïnstalleerd): Voor het indexeren en snel doorzoeken van (persoonlijke) bestanden. Wordt deze zoekfunctie niet gebruikt, dan kan deze beter worden uitgeschakeld. Verwijder tevens de vermelding Windows Search uit de map Opstarten (Start, Alle programma's) en deactiveer de werkbalk Windows Search Bureaubalk (klik met rechts op de taakbalk, onderdeel Werkbalken).

Windows Time: Voor het regelmatig automatisch synchroniseren van de tijd en datum van de PC. Wanneer deze niet op de seconden nauwkeurig hoeft te lopen, kan deze service ook worden uitgeschakeld.

Wireless Zero Configuration-service: Heeft u geen draadloze netwerkverbinding? Dan kunt u deze net zo goed uitschakelen.

WMI-prestatieadapter: Informatie over prestaties hoeven we toch niet te hebben? De prestaties alleen zijn meer dan voldoende. Deze service kan dus eventueel worden uitgeschakeld.

Niet besproken services

Een groot aantal services blijft hier onbehandeld, u kunt zelf nog eens bekijken of uit de overige services nog wat winst te behalen valt. Het beste advies is wellicht ze ongewijzigd te laten staan. Het betreft:

Apparaat­toegang via menselijke interface, Appli­cation Layer Gateway service, Appli­cation Manage­ment, ClipBook, COM+ gebeurtenis­systeem, COM+ systeem­toepassing, DCOM Server Process Launcher, DHCP Client, Distributed Transaction Coordi­nator, DNS Client, Intelligente achtergronds­overdracht­service, Logical Disk Manager Administrative service, Logical Disk Manager, MS Software Shadow Copy Provider, Net Logon, Network Connections, Network DDE DSDM, Network DDE, Network Provisioning Service, Network Location Awareness (NLA), NT LM Security Support Provider, Plug and Play, Remote Procedure Call (RPC) Locator, Remote Procedure Call (RPC), Secondary Logon, Security Accounts Manager, Services voor cryptografie, SNMP Trap service, SNMP service, SSDP Discovery service, TCP/IP NetBIOS Helper, TCP/IP Print Server, Telephony, Terminal Services, Uninterrup­tible Power Supply, Universele Plug en Play apparaathost, Verbindings­beheer voor RAS, Verwisselbare opslag, Volume Shadow Copy, WebClient, Windows Management Instrumentation, Workstation.

Overige tabbladen

 

 

 

De tabbladen SYSTEM.INI en Win.ini zijn niet echt belangrijk. Het tabblad Boot.ini vermeldt de opstartinstellingen. Na activatie van de startoptie /NOGUIBOOT toont Windows tijdens het starten een zwart scherm in plaats van het Windows-logo. Wellicht dat het starten hierdoor net wat sneller gaat. Het repareren van een defect BOOT.INI kan met een klik op de knop Alle opstartpaden controleren.

Start-items in een duidelijk overzicht

MSCONFIG komt wellicht onoverzichtelijk over. De tool AutoRuns (download: Autoruns.mspx) geeft in een duidelijk overzicht aan waar de opstartitems voor staan en op welke locatie ze terug te vinden zijn. Ook de tool Process Explorer bewijst zijn nut bij het uitzoeken van startproblemen: met behulp van dit programma kunnen de lopende processen worden onderzocht. Zie de pagina over de systeemtools van Sysinternals voor meer informatie.

Info over crash in logboek

Wil je weten waarom Windows opeens is gecrasht? Wijzig met behulp van RegEdit de DWORD-waarde Shutdown­ReasonUI in waarde 1 in de volgende registersleutel:
HKLM\SOFTWARE\Microsoft\­Windows\CurrentVersion\­Reliability

Voortaan tonen de logboeken (te bereiken via het configuratiescherm, onderdeel Systeembeheer) meer informatie over de oorzaken van het crashen. Na het oplossen van de problemen kan de waarde weer op 0 worden gezet.

Privazer: een Windows cleaner

PrivaZer is een perfect hulpmiddel om uw Windows-machine grondig op te schonen. Het programma loopt het volledige systeem na en gooit nutteloze bestanden weg. Onder meer tijdelijke bestanden, browserresten, cookies en rondzwervende programma­bestanden worden opgeruimd.

Surf naar privazer.com en klik bovenaan op Downloaden. Via de blauwe knop Downloaden voert u de installatie op uw pc uit. Kies de Nederlandse taal en markeer de optie Installeren om de volledige versie van de freeware op uw systeem te zetten. Klik daarna op Installeren > Ik ga akkoord >Volgende > Installeren > Sluit. De vertaling in het Nederlands bevat veel taalfouten. Houd daarom rekening met kromme zinnen.

U kunt PrivaZer naar uw hand zetten. Markeer de optie Pas PrivaZer aan uw behoeften en klik op Volgende. Geef aan dat u een Geavanceerde gebruiker bent, zodat alle opties in beeld verschijnen.

U kunt aangeven welke gegevens PrivaZer mag verwijderen. U geeft bijvoorbeeld aan of het programma veelgebruikte cookies van websites moet bewaren. Denk hierbij aan persoonlijke gegevens die Google, Twitter en Facebook op uw pc bewaren om onder meer automatisch in te loggen.

U bepaalt onder andere of u ongeldige snelkoppelingen, Office-restbestanden, geschiedenis van foto's, webformulieren en oude Windows-versies wel of niet wil bewaren. Zodra u klikt op Opslaan > Klaar op mijn eerste presteren analyseren begint PrivaZer met scannen. Houd er rekening mee dat deze taak vrij veel tijd in beslag neemt. Na afloop ziet u welke gegevens volgens PrivaZer rijp zijn voor de afvalbak. Wilt u meer details weten? Klik aan de rechterkant op een resultaat en bekijk om welke bestanden het gaat. Wilt u bepaalde onderdelen intact laten, verwijder dan het vinkje uit het selectiehokje.

Selecteer voor de zekerheid de optie Creëer een herstelpunt, zodat u het systeem bij problemen kunt repareren. Via Schoon op > Snelle opruiming start u de wisactie.

Als u eenmaal door hebt hoe PrivaZer werkt, gebruikt u het programma voor automatische opruimtaken. U hebt in het uitrolmenu ook de mogelijkheid om dagelijks, wekelijks of maandelijks een scan te maken.

Processen controleren

Vertrouwt u de functie of geaardheid van een geïnstalleerd programma niet (het is bijvoorbeeld mogelijk dat de PC met een trojan horse besmet is)? Raadpleeg dan de website processlibrary.

Overbodige programma's verwijderen

Zo gemakkelijk als programma's zich in Windows nestelen, zo lastig is het ze weer uit het systeem te verwijderen. Standaard verwijdert u programma's via het configuratiescherm (Start > Instellingen > Configuratiescherm > Software). Van elk programma is te zien hoe vaak en wanneer het voor het laatst is gebruikt. Dat zijn goede aanwijzingen om te bepalen of een programma nog wel nodig is. Selecteer een programma dat u kwijt wilt en verwijder het via de knop Wijzigen > Verwijderen.

Niet alle programma's laten zich zo gemakkelijk verwijderen. Bovendien is niet ieder programma dat zo wordt verwijderd, ook echt helemaal uit het systeem verdwenen. Dat merkt u bijvoorbeeld als u een nieuwe virusscanner wilt installeren en de installatie mislukt, omdat een andere scanner nog geïnstalleerd zou zijn. Bij het verwijderen van gegevens is het belangrijk dat u dit grondig doet. Gebeurt dat niet, dan blijven er onderdelen van een programma op uw computer staan. Gelukkig is er software die daarbij helpt.

Uitbreiding voor CCleaner

CCleaner is een onovertroffen hulpprogramma om overbodige bestanden te verwijderen. Het maakt schijfruimte vrij en wist privacygevoelige informatie, zoals cache-bestanden van uw browser. CCleaner ondersteunt veel programma's, maar het kan altijd beter. CCEnhancer ondersteunt naar eigen zeggen meer dan duizend programma's. CCEnhancer download met één muisklik de extra lijst met programma-instellingen en voegt die toe aan CCleaner. Hierdoor wordt uw schoonmaak­actie met CCleaner nog doeltreffender.

Vaak bevinden programma­restanten zich in het Windows-register. Start de register-editor (Start, Uitvoeren, typ regedit, klik OK) en zoek via F3 naar namen van programma's en naar de naam van de maker ervan die al van uw computer zijn verwijderd. In veel gevallen zult u resten van al verwijderde programma's vinden en kunnen weghalen. Als zekerheidsmaatregel kunt u, voordat u een sleutel uit het register weghaalt, die eerst via de optie Exporteren in het snelmenu backuppen. Behalve zelf zoeken naar achtergebleven delen van een programma, kunt u ook achterhalen of de maker ervan niet zelf een verwijderingsprogramma heeft gemaakt. Microsoft heeft bijvoorbeeld dergelijke verwijderaars voor Office en Symantec biedt met SymNRT een programma ter download aan, dat u kunt gebruiken om restanten van onder meer Norton Antivirus, Systemworks, Internet Security en Ghost van uw computer te verwijderen.

Apps snel verwijderen

U kunt Windows 8.1-apps eenvoudig de-installeren of verwijderen via het startscherm. Klik met de rechter muisknop op een tegel en kies Van start losmaken om die uit het overzicht te halen of Verwijderen om de app te de-installeren. Als u veel apps hebt, kunt u ook eerst een selectie maken. Druk op de Ctrl-toets en houd die ingedrukt. Klik achtereenvolgens alle apps aan die u wilt de-installeren. De apps worden geselecteerd. Klik nu met de rechter muisknop op de selectie en verwijder de apps van uw computer. Als u van de standaardapps van Windows 8.1 af wilt, kunt u Win 8 App Remover gebruiken.

Start het programma via de bureaublad­omgeving als administrator (gebruik hiervoor de rechter muisknop). Kies links boven in beeld uw Windows 8-versie. Klik op List apps. Win 8 App Remover vindt de standaard apps die (nog) geïnstalleerd zijn op uw computer, zoals scan, sound recorder, XBOX games en meer. Vink de apps aan die u wilt verwijderen en bevestig met Remove apps.

Gegevens vernietigen

Als u bestanden verwijdert via de prullenbak, zijn de bestanden mogelijk nog terug te halen. Als u bestanden definitief wilt verwijderen, kunt u een bestands­shredder als WipeFile gebruiken. Hierbij wordt de schijfruimte waar het bestand was opgeslagen, meerdere keren overschreven. Kies eventueel de Nederlandse taal via het menu Extra > Language. Sleep de bestanden of mappen die u wilt vernietigen naar het WipeFile-venster. Kies de 'sterkte' van de bestands­shredder bij Methode en bevestig met Wissen.

letop.png Gebruik WipeFile voorzichtig, want weg is echt weg.

Grondig de-installeren
de-install.png

IObit Uninstaller kan meerdere programma's na elkaar verwijderen en voert
vervolgens een grondige controle uit op restbestanden.

 

 

 

Als u meerdere Windows-programma's wilt verwijderen, moet u veel geduld hebben. De standaardmethode via het configuratiescherm staat namelijk niet toe dat u meer dan één de-installatieprocedure tegelijk start. IObit Uninstaller biedt hiervoor een oplossing. Het programma toont een lijst met geïnstalleerde software. U kunt de lijst sorteren door op een kolom te klikken, bijvoorbeeld op Datum geïnstalleerd of Grootte. Die laatste keuze gebruikt u bijvoorbeeld als uw (SSD-)schijf echt bijna vol is en u snel wilt zien wat de grootste ruimtevreters zijn.

Activeer de optie Batch de-installeren. U kunt nu meerdere programma's aanvinken om te verwijderen. Klik op de knop De-installeer om de programma's achtereenvolgens te laten de-installeren. Zodra het laatste programma uit de wachtrij is gede-installeerd, voert IObit Uninstaller een speuractie uit. Eventueel achtergebleven bestandsresten komen tevoorschijn waarna u die kunt verwijderen.

Alsnog verwijderen oude installatie

Is Windows opnieuw geïnstalleerd zonder de oude installatie (door middel van partitioneren en formatteren) te verwijderen, dan kan het zijn dat het opstartmenu zowel het nieuwe als het oude besturingssysteem toont. Dit wordt veroorzaakt doordat er in het bestand BOOT.INI bij operating systems twee verwijzingen staan (het bestand BOOT.INI is toegankelijk via het onderdeel Systeem in het configuratiescherm, tabblad Geavanceerd, knop Instellingen bij Opstart- en herstelinstellingen, knop Bewerken). Moet de oudere versie alsnog uit het startmenu (en van de harde schijf) worden verwijderd, zorg er dan eerst voor dat de nieuwe installatie als standaard besturings­systeem wordt geladen. Verwijder vervolgens in BOOT.INI de regel die niet overeenkomt met het bij default vermelde standaard besturingssysteem. Tot slot kan de bijbehorende installatiemap met behulp van de Windows Verkenner van de betreffende partitie worden verwijderd.

letop.pngWerkt een vermelding in het opstartmenu niet meer, dan kan die handmatig uit het bestand BOOT.INI worden verwijderd. De niet meer werkende opstartpaden kunnen echter ook worden verwijderd met behulp van MSCONFIG, tabblad BOOT.INI knop Alle opstartpaden controleren.

Beschadigde bootsector

Start Windows niet meer op dan is de bootsector mogelijk beschadigd. Onder Windows kan de bootsector worden hersteld door te starten vanaf de Windows-CD en met de optie Herstellen (R) de herstelconsole te starten. Kies het nummer van de gewenste Windows-installatie en geef het wachtwoord (bevestig met de ENTER-toets wanneer er geen wachtwoord is ingesteld). In de herstelconsole kan vervolgens met het commando FIXBOOT (ga akkoord met de J-toets) het startproces worden hersteld. Met het commando FIXMBR wordt het Master Bootrecord (MBR) hersteld. Het commando HELP toont informatie over de verschillende commando’s en met het commando EXIT verlaat u de herstelconsole.

Missing HAL.DLL

De bij het opstarten getoonde mededeling MISSING HAL.DLL is een veelvoorkomend probleem. Deze melding doet vermoeden dat het bestand HAL.DLL ontbreekt, maar dat is zelden het geval. Dit probleem kan (eveneens in de herstelconsole) worden opgelost: herstel de opstartconfiguratie zoals deze is vastgelegd in de BOOT.INI met de volgende reeks commando’s:

ATTRIB C:\BOOT.INI -a -h -r -s
DEL C:\BOOT.INI
BOOTCFG /rebuild
FIXBOOT

Missing NTLDR

Wordt bij het opstarten de foutmelding NTLDR is missing getoond? Deze foutmelding is (eveneens in de herstelconsole) op te lossen door de bestanden NTLDR en NTDETECT.COM te kopiëren naar de root van de harde schijf (meestal is dat C:\). Dit kan met de volgende reeks commando's (wijzig de schijfletter X: in de schijfletter van het station waarin de CD van Windows zich bevindt):

COPY X:\I386\NTLDR C:
COPY X:\I386\NTDETECT.COM C:

Wordt gevraagd of het bestand moet worden overschreven, antwoord dan met J. Is het probleem hiermee nog niet opgelost, maak dan met het commando BOOTCFG /rebuild ook een nieuw BOOT.INI-betand aan.

Defragmenteren

Door de harde schijf te defragmenteren wordt de interne structuur aangepast, zodat gegevens sneller te vinden zijn. Daarbij blijven uw mappen en bestanden onaangeroerd. Defragmenteren was in het verleden een van de meest zinvolle snelheidsinjecties, maar tegenwoordig is dat niet meer zo. Toch hebben vooral wat oudere systemen nog altijd baat bij een volledige defragmentatie. Voer eerst een grondige schoonmaakactie uit en ontdoe uw pc of notebook van overbodige bestanden. Het standaard­defragmentatie­programma van windows vindt u via Start > Alle programma´s > Bureau­accessoires > systeemwerkset > Schijfdefragmentatie. U kunt ook een extra programma gebruiken om te defragmenteren, bijvoorbeeld Defraggler. Hiermee krijgt een beter overzicht in de structuur van uw harde schijf en meer controle over het defragmentatieproces. Het defragmenteren kost veel tijd. Het is de moeite waarde om te proberen, maar als de snelheidswinst niet merkbaar is, hoeft u het niet maandelijks uit te voeren. Gebruikt u een SSD, dan is defragmenteren niet nodig. Sterker nog, dit leidt zelfs tot het sneller slijten van de SSD. Op deze webpagina vindt u gratis defragmentatie software.

Defragmenteren register

Krijgt de vaste schijf van uw computer regelmatig een defragmentatie­beurt? Prima natuurlijk, maar het register wordt tijdens deze optimalisatie telkens overgeslagen. Er zijn programma’s beschikbaar waarmee u het register kunt defragmenteren.

Heeft opschonen van het register enig nut? Zie hiervoor de pagina Prestaties.

Solid State Drive (SSD)

Een solid state drive (SSD, of RAM-disk) is een apparaat om gegevens te bewaren met behulp van niet-vluchtig geheugen zoals flash of vluchtig geheugen zoals SDRAM te gebruiken. Deze SSD's worden voornamelijk gebruikt in computer­toepassingen waar traditioneel een harde schijf gebruikt werd. Typisch aan solid state drives is dat er geen bewegende onderdelen gebruikt worden zoals ronddraaiende platte schijven die in harde schijven te vinden zijn. Dankzij het ontbreken van bewegende onderdelen is de toegangstijd tot een willekeurig gegeven verwaarloosbaar klein en zullen er (weinig tot) geen mechanische fouten meer optreden. Het flashgeheugen van een SSD is vergelijkbaar met het geheugen van het fotokaartje van een digitale camera en werkt vele malen sneller dan je oude harde schijf.

SSD-controller

De geheugenchips worden aangestuurd door een SSD-controller. De SSD-controller bepaalt samen met de SATA-controller en de gebruikte firmware de snelheid van de SSD. Een SSD maakt gebruik van 2 verschillende lees- en schrijf­snelheden, namelijk sequential reads / writes en random reads / writes. Sequential reads en writes hebben betrekking op het aanmaken, verplaatsen en lezen van grote bestanden. Denk hierbij aan o.a. aan downloads en film- en fotomateriaal. Werkt u veel met grote bestanden? Dan is het zinvol om een SSD te kopen met een hoge maximale lees- en schrijf­snelheid. Deze waarden worden weergegeven in MB.

Random reads & writes hebben betrekking op het aanmaken, verplaatsen en lezen van kleine bestanden. Denk o.a. aan de vele bestandjes waaruit Windows bestaat. Deze waarden worden uitgedrukt in IOPS, Input / output Operations Per Second en zijn bij de productspecificaties weergegeven als 'willekeurige lees- en schrijfsnelheid'. Wilt u een SSD kopen waarmee u Windows en uw software­pakketten extra snel opstart? Let dan op een hoge willekeurige leessnelheid.

Pictogrammen in de Taakbalk verwijderen

Soms blijven er pictogrammen van programma's achter in de Taakbalk (naast het klokje). Wanneer u de eigenschappen van de taakbalk opvraagt (rechts klikken op de taakbalk) en onderaan het tabblad op Aanpassen klikt, krijgt u een venster Meldingen aanpassen. Bij het onderdeel Niet actieve items ziet u verscheidene meldingen staan van programma's die al lang niet meer in gebruik zijn, of al eerder verwijderd zijn van de computer.

Hoe moet u die meldingen (en pictogrammen) kwijt raken?

Dit vereist een duik in het register, dus let op: eerst een back-up van het register maken. Een foutje is immers snel gemaakt.

- Klik op Start > Uitvoeren en typ regedit. De registereditor opent, navigeer nu naar:
HKEY_CURRENT_USER\Software\­Microsoft\Windows\CurrentVersion\­Explorer\Traynotify

- Verwijder hier de D-Word waarden IconStreams en PastIconStreams (rechts klikken op de waarde en kiezen voor verwijderen).

- Sluit nu de Register-editor af.

- Herstart de computer, u bent nu van die niet-actieve items af.